«Φιοντόρ, ο παίκτης»

Συναίσθημα ή λογική; Αμφότερα συνθέτουν ίσως το κυριότερο ερώτημα η απάντηση του οποίου καθορίζει άμεσα την εξέλιξη της ζωής μας. Ποιος όμως είναι σε θέση να ορίσει με σιγουριά τι σημαίνει συναίσθημα και λογική;

Θεωρητικά, το συναίσθημα ταυτίζεται με την παρόρμηση. Με την επιθυμία, η οποία δεν γνωρίζει από κανόνες και στερεότυπα και που βέβαια αν την ακολουθήσεις ναι μεν θα κάνεις ίσως αυτό που πραγματικά θες αλλά την ίδια στιγμή θα πρέπει να φανείς έτοιμος προκειμένου να αναλάβεις τις ευθύνες που αυτή επισύρει. Κοινώς, το να υπακούς απλά και μ όνο στις επιθυμίες σου, ανακηρύσσεται «πάθος». Στον αντίποδα… υψώνεται η λογική. Επίσης θεωρητικά, μπορούμε να πούμε ότι εκπροσωπεί την σταθερότητα, το μεγαλύτερο κέρδος με το λιγότερο κόστος, με μία λέξη καταρχήν την ασφάλεια.

Όλα αυτά θεωρητικά, αφού στην πράξη πόσο σίγουροι είμαστε γι’ αυτό που στ’ αλήθεια κατευθύνει τη δράση μας; Γιατί να επιμένουμε να χωρίζουμε στα δύο λογική και συναίσθημα όταν είναι εξ ορισμού δεδομένο ότι το ένα απλώς δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς το άλλο; Είναι αλήθεια ότι είναι μία πολύ καλή δικαιολογία να μεταφέρουμε την ευθύνη μία από δω και μία από κει όταν πραγματικά αρνούμαστε να παραδεχτούμε ότι στην ουσία ούτε θύματα είμαστε, ούτε «καταραμένοι» αλλά απλώς ακολουθούμε την ίδια μας την προσωπικότητα. Συναίσθημα και Λογική δεν είναι τίποτα άλλο από τα δύο μεγαλύτερα εφόδιά μας ως άνθρωποι. Και μαζί, συνενωμένα συνθέτουν αυτό που ολοκληρωμένα αποκαλείται «εαυτός». Υπό έναν όρο ή μάλλον μία προϋπόθεση: το μεγάλο μας πλεονέκτημα και ταυτόχρονα η ισόβια αδυναμία είναι η δυνατότητά μας να λειτουργούμε απολύτως ελεύθερα. Το εκ φύσεως δικαίωμά μας να αξιοποιούμε όλα αυτά τα εφόδια, και κυρίως αυτό που λέμε συναίσθημα και Λογική με όποιον τρόπο θέλουμε. Στην τελική, αυτό ίσως είναι ό, τι χρειαζόμαστε για να νιώσουμε πραγματικά ευτυχισμένοι. Κι δυστυχία έτσι είναι μάλλον οτιδήποτε κάνουμε μακριά από τον αληθινό μας εαυτό…

Αυτή την κόντρα μεταξύ ευτυχίας και δυστυχίας, μεταξύ σε αυτό που επιθυμούμε κι σ’ αυτό που είμαστε αναγκασμένοι να κάνουμε, ανάμεσα σ’ ό, τι είμαστε και σ’ ό, τι νομίζουμε ότι πρέπει να γίνουμε αναλύει ο Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι στον «Παίκτη». Σε ένα έργο της μέσης συγγραφικής του δημιουργίας, στα χρόνια της δικής του έντονης αναζήτησης το πάθος αναδεικνύεται στην ύψιστη κινητήριο δύναμη για τον ίδιο. Ένα πάθος που για τον Αλεξέι του «Παίκτη» βρίσκεται συγχυσμένο, ψάχνοντας να βρει που πραγματικά ανήκει: στην καρδιά της αδάμαστης Παυλίνας ή στην γοητευτικά ελκυστική ρουλέτα;

Μια ιστορία βγαλμένη από τις ίδιες τις εμπειρίες, τα διλήμματα και τις περιπέτειες της ζωής του συγγραφέα, ο οποίος πιεζόμενος από τους δανειστές του αλλά και από τον εκδότη Στελόφσκι, αναγκάστηκε να συγγράψει μέσα σε λίγες εβδομάδες, τον Οκτώβριο του 1866. Το μυθιστόρημα αυτό αποτέλεσε την αφορμή της γνωριμίας του Ντοστογιέφσκι με τη δεύτερη σύζυγό του, Άννα Γκριγκόριεβνα Σνίτκινα, η οποία στάθηκε πλάι του, στο ρόλο του φύλακα αγγέλου, μέχρι το τέλος της ζωής του.

Αυτήν ακριβώς, την ιστορία -πίσω από την ιστορία του «παίκτη»- επιχειρεί να καταγράψει μέσα από τη δική του οπτική γωνία ο Γιάννης Σολδάτος. Στο «Φιοντόρ, ο παίκτης», ένας συγγραφέας, κατά το μακρινό πρότυπο του Ντοστογιέφσκι, αναγκάζεται από την εκδότριά του να γράψει και να παραδώσει το καινούργιο του βιβλίο μέσα σ’ ένα μήνα. Του παρέχονται πλείστες ευκολίες, καθώς και οι ανάλογες πηγές έμπνευσης, όμως αυτός βιώνει το δικό του δράμα. H δακτυλογράφος του κειμένου συμπαραστέκεται στον συγγραφέα, οι ήρωες του βιβλίου ζωντανεύουν, βιώνεται μια έντονη σχέση με την εκδότρια, το βιβλίο τελειώνει και προστάτης-άγιος του όλου εγχειρήματος αποδεικνύεται η δακτυλογράφος και ο έρωτάς της για τον συγγραφέα.

Τη σκηνοθεσία και το σενάριο υπογράφει ο Γιάννης Σολδάτος. Παίζουν οι: Έφη Βενιανάκη (Μάγδα), Σπύρος Κυβέλος (Φιοντόρ), Μαρία Καρακίτσου (Παυλίνα), Αλέξανδρος Τούντας (Άλεξ), Έλενα Μεντζέλου (Άννα), Κατερίνα Τσιρτσώνη (καθαρίστρια), Ελισάβετ Καζοπούλου (Μπλανς), Μαρία Δρακοπούλου (γραμματέας), Λένα Τσιλιχράνου (λογίστρια), Πέτρος Νικολακόπουλος (γκρουμ), Ράνια Πρέβεζα (ψυχίατρος), Ευτυχία Γιακουμή (νεαρή κοπέλα).

Η ταινία έκανε την πρεμιέρα της στο ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ την Πέμπτη 9 Δεκεμβρίου και επίσης προβάλλεται το Σάββατο 11 Δεκεμβρίου στις 18:00 (ΑΚΜΗ).

By Antonio